Aanleiding
Greenwashing, het wekken van de indruk dat een onderneming milieuvriendelijker is dan daadwerkelijk het geval is, komt steeds vaker voor. Termen als “eco-friendly”, “duurzaam” of “goed voor de planeet” worden regelmatig gebruikt zonder duidelijke onderbouwing.
De Europese Empowering Consumers for the Green Transition-richtlijn (EmpCo-richtlijn, Richtlijn 2024/825) moet hier verandering in brengen. Nederland implementeert deze richtlijn door de bestaande regels over oneerlijke handelspraktijken aan te passen. Daarmee wil de Europese wetgever consumenten helpen beter geïnformeerde keuzes te maken en tegelijkertijd een gelijk speelveld voor ondernemingen creëren.
Verboden milieuclaims
De nieuwe wet verbiedt milieuclaims die niet voldoende zijn onderbouwd. Onder andere de volgende uitingen zijn binnenkort niet meer toegestaan:
- Algemene milieuclaims zonder aantoonbare wetenschappelijke onderbouwing, zoals “milieuvriendelijk”, “groen”, “ecologisch” of “biologisch afbreekbaar”;
- Duurzaamheidskeurmerken die niet zijn gebaseerd op een onafhankelijk gecontroleerd certificeringssysteem;
- Claims over CO₂-compensatie die de indruk wekken dat een product klimaatneutraal of klimaatpositief is zonder dat dit kan worden aangetoond;
- Toekomstige duurzaamheidsdoelstellingen die worden gepresenteerd alsof zij al zijn gerealiseerd.
Nieuwe eisen
Duurzaamheidsclaims worden niet in het algemeen verboden door de nieuwe wetgeving, maar er worden wel meer eisen aan gesteld. Hanteert uw onderneming een specifieke claim, dan moet u ervoor zorgen dat u de claim concreet kunt onderbouwen. Keurmerken mogen nog wel worden gebruikt, mits het keurmerk is afgegeven door een onafhankelijke keuringsinstantie. Zorg er dus voor dat u weet op welke basis uw keurmerk of label rust, en of die certificering straks nog aan de nieuwe eisen voldoet. Specifiek en feitelijk onderbouwde claims worden de norm.
Toezicht en sancties
Als een ondernemer een verboden milieuclaim hanteert, zal dat worden gezien als een oneerlijke handelspraktijk. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) is de aangewezen toezichthouder om op te treden tegen oneerlijke handelspraktijken, bijvoorbeeld door het opleggen van boetes. Daarnaast kan de Reclame Code Commissie een ondernemer verzoeken de duurzaamheidsclaim aan te passen. Bovendien kunnen niet alleen consumenten, maar ook concurrerende ondernemers een civiele procedure starten tegen de overtredende ondernemer.
Wat kunt u doen?
Verkoopt u milieuvriendelijke producten, of presenteert u uw bedrijf als onderneming die goed is voor de planeet? Sta dan stil bij de bewoordingen in uw reclames en productverpakkingen. Gebruik geen algemene termen zonder dat u kunt uitleggen waarom u die term heeft gebruikt. Gebruik daarnaast alleen keurmerken die zijn gebaseerd op een erkend certificeringssysteem. Zo voorkomt u handhaving en bouwt u aan een oprecht duurzaamheidsimago.
Wilt u meer weten over duurzaamheidsclaims, consumentenrecht of de gevolgen van deze nieuwe regelgeving? Neem dan contact op met Mayke van der Heijden – Linssen of Aniek van Gisteren.